ΑΣΤΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΕΦΚΑ [ΠΡΩΗΝ ΙΚΑ] ΓΙΑ ΠΡΟΩΡΗ ΚΑΤΑΣΧΕΣΗ

Αποφάσεις

ΑΣΤΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΕΦΚΑ [ΠΡΩΗΝ ΙΚΑ] ΓΙΑ ΠΡΟΩΡΗ ΚΑΤΑΣΧΕΣΗ

February 1, 2024

ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΝΙΚΗ ΓΙΑ ΠΕΛΑΤΗ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ «ΕΥΝΟΜΟΣ»

1]. ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΥΠΟΘΕΣΗΣ

Με την υπ’αριθμ. 4243/2023 απόφαση του Μονομελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης επιδικάστηκε αποζημίωση εναντίον του ΕΦΚΑ, διότι εξέδωσε ταμειακές βεβαιώσεις σε βάρος των κληρονόμων, τού αποθανόντος οφειλέτη, χωρίς προηγουμένως να έχει κοινοποιηθεί η καταλογιστική πράξη, ενώ στη συνέχεια εκδόθηκαν από την υπηρεσία του τότε ΙΚΑ, κατασχετήρια έγγραφα τών τραπεζικών λογαριασμών τών κληρονόμων και επιβλήθηκαν κατασχέσεις σε αυτούς, πριν την έκδοση των αποφάσεων, επί των ενστάσεων των κληρονόμων, που είχαν κατατεθεί ενώπιον της τότε Τοπικής Διοικητικής Επιτροπής ΙΚΑ Θεσσαλονίκης, με τις οποίες αμφισβητούσαν την οφειλή, που είχε καταλογιστεί σε βάρος τους. Τις ενστάσεις αυτές, άσκησαν νόμιμα και εμπρόθεσμα οι κληρονόμοι.

Ειδικότερα, μετά τον θάνατο του κληρονομουμένου, διαπιστώθηκε από τον ασφαλιστικό φορέα του, και σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του, ότι ελάμβανε σύνταξη μεγαλύτερη από αυτή, που εδικαιούτο, διότι ήταν δικαιούχος συντάξεως και από τον ΟΑΕΕ, εκτός του ΙΚΑ και δεν είχε γνωστοποιήσει στο ΙΚΑ ότι ελάμβανε σύνταξη και από τον άλλον φορέα. Να σημειωθεί ότι, τόσο το πρώτο ασφαλιστικό ταμείο, που του χορηγούσε τη σύνταξη, όσο και το δεύτερο, το οποίο επίσης του χορηγούσε σύνταξη, ουδέποτε τον είχε ενημερώσει, ότι θα έπρεπε ο ίδιος ο συνταξιούχος, να γνωστοποιήσει εάν ελάμβανε σύνταξη και από άλλον ασφαλιστικό φορέα, εκτός του πρώτου [ δηλαδή του ΙΚΑ].

Μετά τον θάνατό του, προέκυψε ότι είχε λάβει μεγαλύτερο ποσόν συντάξεως από αυτό, που εδικαιούτο και κινήθηκε η διαδικασία είσπραξης τού πλεονάζοντος ποσού από τους κληρονόμους, οι οποίοι σημειωτέον, δεν γνώριζαν ότι είχε λάβει ο συγγενής τους μεγαλύτερο ποσόν από αυτό, το οποίο εδικαιούτο.

2]. ΕΚΔΟΣΗ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΒΕΒΑΙΩΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΩΗΝ ΙΚΑ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΑΞΕΩΣ ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΥ ΣΤΟΥΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥΣ ΤΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΗ

Στην συνέχεια, το τότε ΙΚΑ εξέδωσε τις ταμειακές βεβαιώσεις σε βάρος των κληρονόμων, χωρίς προηγουμένως, να τούς κοινοποιήσει την καταλογιστική πράξη, με την οποία τους καταλόγιζε τα αχρεωστήτως εισπραχθέντα ποσά. Οι κληρονόμοι άσκησαν ένσταση στην Τοπική Διοικητική Επιτροπή του ΙΚΑ και αμφισβήτησαν την υποχρέωσή τους να καταβάλλουν τα ποσά, που είχαν βεβαιωθεί σε βάρος τους. Παρά ταύτα, το ΙΚΑ εξέδωσε κατασχετήρια έγγραφα και επέβαλλε κατάσχεση σε τραπεζικούς λογαριασμούς των κληρονόμων.

3]. Η ΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΕΦΚΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΒΛΑΒΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ

Ωστόσο, σύμφωνα με την δικαστική απόφαση, οι ανωτέρω παράνομες πράξεις τών οργάνων τού εναγομένου πρώην ΙΚΑ και ήδη ΕΦΚΑ, ταλαιπώρησαν ψυχικά τον ενάγοντα, διότι τον εξανάγκασαν να κινήσει δικαστικές διαμάχες και να υποβληθεί σε δικαστικά έξοδα και, ως εκ τούτου, το Δικαστήριο έκρινε ότι αυτός υπέστη ηθική βλάβη, για την αποκατάσταση της οποίας δικαιούται να λάβει χρηματική ικανοποίηση.

Συνεπώς, το Δικαστήριο επιδίκασε χρηματική ικανοποίηση, για ηθική βλάβη στον πολίτη. Το ποσόν, που επιδίκασε το Διοικητικό Πρωτοδικείο, είναι δυσανάλογα χαμηλό, ουσιαστικά ευτελές, σε σχέση με την βαρύτητα της ηθικής βλάβης, που υπέστη ο παθών – διοικούμενος, ο οποίος βίωσε την παρανομία των οργάνων του δημοσίου και πλέον, τού ΕΦΚΑ σε μια πολυετή διαμάχη.

Δυστυχώς, το δημόσιο απολαμβάνει θα λέγαμε, μιας ιδιότυπης «ασυλίας» στα ζητήματα της ευθύνης του, με αποτέλεσμα, σε κάποιες περιπτώσεις δικαστικών διενέξεων, να επιδικάζονται εξαιρετικώς χαμηλές αποζημιώσεις σε βάρος του δημοσίου, αν και η βαρύτητα της βλάβης τού πολίτη είναι πολύ μεγαλύτερη.

Παρά ταύτα, η παραδοχή της αγωγής τού διοικουμένου στην συγκεκριμένη υπόθεση, αποτελεί μια δικαίωση σε βάρος της ελληνικής δημόσιας διοίκησης για την αυθαιρεσία της.